- Kennis, Geen kind de buurt uit!, Sociale basis
- 28 februari 2024
Adviseur sociale basis Stadsdeel West Bernice Beenakker
Wat is goed taalonderwijs?
Gebiedsoverleg Osdorp over taalonderwijs
- 2 oktober 2024
- in: Kennis, Geen kind de buurt uit!, Professionalisering, In de Buurt
Op het eerste gebiedsoverleg van het nieuwe schooljaar in Osdorp op 17 september jl. stond het onderwerp taal op het programma. Wat is goed taalonderwijs, en welke expertise kun je inzetten om je taalonderwijs op school te verstevigen?
Iedere school een taalvriendelijke school
Een van de experts op dit gebied is Dieneke Blikslager. Zij werkt bij schoolbestuur ASKO en is door de gemeente benoemd als language friendly school ambassador. De opdracht vanuit de gemeente aan alle scholen is om een taalvriendelijke school te worden. Dat begint met erkennen en waarderen van welke schat aan talen er aanwezig is binnen de school. De meeste kinderen zijn namelijk meertalig. Voor het taalonderwijs is dat alleen maar een voordeel, in plaats van een probleem, zo betoogt Dieneke. Tenminste: je kunt er een voordeel van máken. Belangrijk daarbij is om kennis te hebben van de eigenaardigheden van andere talen. Zo zeggen ze in de meeste talen: twintig-één, waar wij eenentwintig zeggen. Bij de rekenles kan dat voor kinderen een extra denkstap kosten. In veel talen gebruik je geen persoonsvormen, maar zit de persoon ‘verborgen’ in de werkwoordsvorm. Als je dat weet als leerkracht, begrijp je ook waarom sommige kinderen zo vaak de persoonsvorm weglaten in een zin. Zo zijn er tal van weetjes die je werk alleen maar leuker en makkelijker maken En kinderen staan hier enorm voor open: die vinden het leuk om talen te vergelijken, en ze zijn er bovendien heel erg goed in.
Stimuleer de moedertaal
Het grootste misverstand is nog steeds om ouders af te raden hun moedertaal te spreken met kinderen. Bij wethouder Moorman viel onlangs het kwartje: wat we eigenlijk deden was de band doorknippen tussen moeder en kind. Blijf thuis gewoon je moedertaal spreken, is het advies. Praat met je kind, lees boeken met je kind, vertel verhalen. De taalontwikkeling van het kind, in de moeder- én de schooltaal, wordt hierdoor enorm gestimuleerd. En zelfs kinderen met een eentalige achtergrond hebben er baat bij om al heel jong met meerdere talen in aanraking te komen, zo blijkt uit inmiddels vele onderzoeken.
Ook bij Sipi weten ze hoe belangrijk het spreken in de moedertaal is. Sipi is twintig jaar geleden opgericht om (taal)ondersteuning te bieden aan ouders en werkt zoveel mogelijk vanuit de moedertaal van ouders. Als je ouders een taal probeert op te leggen, worden ze daar onzeker van worden. Bij Sipi hebben ze het ook nooit over ‘opvoeden’, maar bijvoorbeeld over stimuleren van ontwikkeling van kinderen. De term ‘opvoeden’ werkt vaak als een rode lap op een stier: ‘doe ik het niet goed dan?’
De belangrijkste tip voor alle onderwijsprofessionals: stimuleer dat ouders praten met hun kind, dat ze boekjes lezen met hun kind. En dat doen ze het beste in de taal waarin zij zichzelf het meeste thuisvoelen.
